Materialen
Plastic of houten snijplank: wat weten we over microplastics?
Je snijdt er je groenten op, bereidt de lunch en legt er brood op klaar. Je snijplank gebruik je bijna iedere dag. Maar heb je weleens stilgestaan bij het materiaal waarop je snijdt?
Misschien heb je gehoord dat kunststof snijplanken microplastics kunnen afgeven. Wat weten we daarover? En wat betekent dat als je liever op hout snijdt? We leggen het uit, zodat je een keuze kunt maken die bij jouw keuken past.
Wat zijn microplastics?
Microplastics zijn kleine kunststofdeeltjes, doorgaans kleiner dan vijf millimeter. Ze kunnen onder andere ontstaan doordat grotere stukken plastic slijten of afbreken. Veel van deze deeltjes zijn met het blote oog nauwelijks zichtbaar. Bron: FDA.
Bij snijplanken gaat het vooral om slijtage: tijdens het snijden raakt je mes telkens het oppervlak.
Kunnen kunststof snijplanken microplastics afgeven?
Ja. Een studie uit 2023 onderzocht snijplanken van polyethyleen en polypropyleen, twee soorten kunststof. Bij het snijden kwamen kleine plasticdeeltjes vrij.
Hoeveel er vrijkwam, hing onder meer af van het materiaal, de snijtechniek en de kracht waarmee werd gesneden. De uitkomsten laten zien dat kunststof snijplanken een mogelijke bron van microplastics bij voedselbereiding zijn. Ze vertellen niet precies hoeveel jij thuis binnenkrijgt. Bron: American Chemical Society.
Wat betekent dit voor je gezondheid?
Dat er deeltjes vrijkomen, is op zichzelf geen bewijs dat het gebruik van een kunststof snijplank gezondheidsschade veroorzaakt.
Volgens de Amerikaanse voedselautoriteit FDA toont het huidige wetenschappelijke bewijs niet aan dat de hoeveelheden microplastics die in voeding worden aangetroffen een gezondheidsrisico vormen. Tegelijk zijn er nog belangrijke kennishiaten en is verder onderzoek nodig. Dat is dus ook geen garantie dat iedere blootstelling onschadelijk is. Bron: FDA.
Wil je minder kunststof gebruiken bij het bereiden van eten? Dan is je snijplank een praktisch onderdeel om naar te kijken.
Waarom kiezen voor een houten snijplank?
Met een houten snijplank kies je voor een houten snijoppervlak als alternatief voor kunststof. Ook de uitstraling en het dagelijkse gebruik kunnen redenen zijn om over te stappen: een plank die prettig op je aanrecht ligt en die je graag gebruikt om eten te bereiden én te presenteren.
Hout is overigens niet slijtagevrij. In dezelfde studie kwamen ook kleine deeltjes van houten snijplanken vrij. Houtdeeltjes zijn geen microplastics, maar het onderzoek ondersteunt geen belofte dat hout helemaal geen deeltjes afgeeft. Bron: American Chemical Society.
Kijk daarom naar de hele plank: het materiaal, de constructie, de afwerking en het onderhoud. Alleen het woord ‘hout’ vertelt niet alles over een product.
Acacia of bamboe: wat past bij jou?
Bij Namture vind je snijplanken van acacia en bamboe. Welke je kiest, hangt ook af van je smaak en hoe je de plank gebruikt.
Acacia heeft een warme uitstraling met duidelijke verschillen in kleur en houttekening. Het past bij een keuken waarin natuurlijke materialen gezien mogen worden.
Bamboe heeft een lichtere, rustigere uitstraling. Bamboe is botanisch gezien een grassoort en wordt voor snijplanken verwerkt tot een samengesteld materiaal.
Let naast de uitstraling vooral op het formaat. Heb je genoeg ruimte om groenten te snijden zonder dat alles naast de plank belandt? Past de plank op je werkblad? En kun je hem na het schoonmaken goed laten drogen?
Een materiaalkeuze wordt pas praktisch als de plank ook bij jouw dagelijkse routine past.
Goed schoonmaken blijft belangrijk
Welke snijplank je ook gebruikt: materiaal vervangt geen goede keukenhygiëne.
Was je plank na gebruik met warm water en afwasmiddel, spoel hem af en droog hem zorgvuldig. Vervang een plank als hij sterk versleten is of diepe groeven heeft die niet meer goed schoon te maken zijn. Dat advies geldt ook voor kunststof planken. Bron: USDA.
Volg daarnaast de onderhoudsinstructies voor jouw specifieke plank. Bekijk daarvoor onze gids over het onderhouden van een houten snijplank.
Veelgestelde vragen
Moet ik mijn kunststof snijplank meteen weggooien?
Alleen op basis van het besproken onderzoek is dat geen noodzakelijke conclusie. Beoordeel vooral de staat van je plank en of je hem nog goed kunt schoonmaken. Wil je voortaan op een ander materiaal snijden, dan kun je bij vervanging bewust voor hout kiezen.
Is een houten snijplank gegarandeerd microplasticvrij?
Zo’n algemene garantie kun je niet aan het materiaal alleen verbinden. Ook lijm, eventuele coatings en andere onderdelen van een samengesteld product verdienen aandacht. Daarom doen we geen algemene belofte van ‘nul microplastics’.
Is hout bewezen gezonder dan kunststof?
Het besproken onderzoek bewijst dat niet. Je kunt voor een houten snijoppervlak kiezen zonder daar een gezondheidsclaim aan te verbinden.
Een plank kiezen voor dagelijks gebruik
Je hoeft niet je hele keuken te veranderen om bewuster naar materialen te kijken. Begin bij wat je vaak gebruikt en kies een plank die past bij je manier van koken, je beschikbare ruimte en het onderhoud dat je wilt doen.
Wil je overstappen van een kunststof snijoppervlak naar acacia of bamboe? Bekijk onze snijplanken en ontdek welk formaat bij jouw keuken past.